Xã Hàm Kiệm, tỉnh Lâm Đồng với hơn 3.200ha thanh long đang bước vào cao điểm vụ Tết. Những vườn thanh long trải dài với nhiều thiết bị kỹ thuật và dịch vụ công nghệ, giúp nhà vườn giảm chi phí, nâng cao hiệu quả và chủ động hơn trong sản xuất.

Những năm gần đây, việc ứng dụng hệ thống tưới tiết kiệm đã trở nên phổ biến tại Hàm Kiệm. Nhiều vườn áp dụng tưới phun cục bộ, tưới nhỏ giọt, tưới nhỏ giọt kết hợp bón phân, vừa tiết kiệm nước vừa đảm bảo dinh dưỡng cho cây.

Một vườn thanh long ở Lâm Đồng. Ảnh: Duy Tuấn

Song song đó, nông dân mạnh dạn đầu tư bóng đèn compact tiết kiệm điện, thay thế các loại bóng công suất lớn trước đây để giảm chi phí điện trong các đợt chong đèn xử lý ra hoa trái vụ.

Nhiều nhà vườn còn sử dụng máy xịt thuốc chạy điện, lắp đặt camera giám sát vườn, hệ thống đóng - cắt điện tự động chỉ bằng một thao tác trên điện thoại. Những thiết bị từng được xem là “xa xỉ” nay dần trở thành công cụ quen thuộc trong sản xuất thanh long tại địa phương.

Camera giám sát vườn thanh long. Ảnh: Duy Tuấn

Cùng với nhu cầu ứng dụng công nghệ, tại xã Hàm Kiệm đã hình thành các dịch vụ hỗ trợ sản xuất. Riêng tại thôn Văn Phong hiện có khoảng 5 điểm cho thuê bóng đèn, camera giám sát, phục vụ mùa chong điện.

Mức giá được đánh giá là phù hợp với khả năng của nông dân: 140 đồng/ngày cho một bóng đèn (loại 4W, 9W) và 800.000 đồng/pha chong điện cho một camera, đã bao gồm cả nhân công canh giữ. Nhờ đó, nhiều hộ không phải đầu tư ban đầu lớn mà vẫn có thể tiếp cận công nghệ mới.

Chong đèn cho thanh long vào ban đêm. Ảnh: Duy Tuấn

Anh Mai Hoàng - Chủ một cơ sở cho thuê camera giám sát vườn thanh long - cho biết, nhà vườn thường thuê camera để theo dõi việc chong đèn ban đêm, hạn chế trộm cắp và sự cố kỹ thuật.

“Bên tôi bố trí người trực giám sát 24/24, kết hợp tổ tuần tra ban đêm. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường sẽ thông báo ngay cho tổ đi kiểm tra và phát loa cảnh báo”, anh Hoàng nói.

Theo anh, khó khăn lớn nhất hiện nay là một số vườn ở xa khu dân cư, sóng 4G còn yếu, khiến dữ liệu truyền về phòng giám sát đôi lúc bị gián đoạn.

Giám sát và điều khiển đóng - cắt điện vườn thanh long từ xa bằng điện thoại. Ảnh: Duy Tuấn

Một điểm mới khác là dịch vụ điều khiển đóng - cắt điện từ xa. Chỉ với chi phí khoảng 300.000 đồng/pha điện, nhà vườn có thể chủ động bật, tắt hệ thống chong đèn bằng điện thoại, giảm rủi ro quên tắt điện, giảm chi phí điện.

Sự cạnh tranh giữa các dịch vụ khiến chất lượng ngày càng nâng cao, giá thành ngày càng hợp lý, góp phần thúc đẩy quá trình hiện đại hóa sản xuất nông nghiệp tại địa phương.

Theo Chủ tịch UBND xã Hàm Kiệm, thanh long là cây trồng chủ lực của xã nên việc ứng dụng khoa học - kỹ thuật được xác định là hướng đi lâu dài.

“Điều đáng mừng là người dân chủ động tiếp cận công nghệ mới, từ đó nâng cao chất lượng trái thanh long và hiệu quả sản xuất. Đây cũng là cơ sở để địa phương kêu gọi doanh nghiệp xuất khẩu, mở rộng thị trường”, ông Thi cho biết.

Thanh long ra trái chín. Ảnh: Duy Tuấn

Thời gian qua, nhiều hoạt động quảng bá cũng được triển khai song song với sản xuất. Chương trình livestream bán thanh long trên Tiktok đã tạo hiệu ứng tích cực, mở ra thêm kênh tiêu thụ mới trong bối cảnh thương mại điện tử ngày càng phát triển.

Bước vào vụ Tết, những vườn thanh long Hàm Kiệm không chỉ rực sáng bởi ánh đèn chong điện mà còn hiện đại với công nghệ, dịch vụ và tư duy thị trường cùng song hành. Đây được xem là nền tảng để thanh long nâng cao giá trị, ổn định đầu ra và thích ứng tốt hơn với những biến động của thị trường trong thời gian tới.