Công nghệ làm giảm cơn khát năng lượng của trung tâm dữ liệu

17/06/2025 - 15:42 (GMT+7)

Công nghệ làm mát bằng màng sợi của Đại học California San Diego có thể giảm đáng kể nhiệt lượng tỏa ra từ thiết bị điện tử, giúp giảm mức tiêu thụ năng lượng của trung tâm dữ liệu.

Mô phỏng màng sợi loại bỏ nhiệt từ chip điện tử thông qua bay hơi. Ảnh: Tianshi Feng

Các kỹ sư tại Đại học California San Diego đã phát triển công nghệ làm mát mới có thể cải thiện đáng kể hiệu suất năng lượng của trung tâm dữ liệu và thiết bị điện tử công suất cao. Công nghệ này sử dụng một màng sợi đặc biệt được thiết kế để loại bỏ nhiệt thông qua quá trình bay hơi. Đây là giải pháp thay thế tiềm năng cho hệ thống làm mát truyền thống như quạt, tản nhiệt và bơm chất lỏng. Nó cũng có thể giảm lượng nước sử dụng liên quan đến nhiều hệ thống làm mát hiện nay. Nhóm nghiên cứu mô tả chi tiết công nghệ trong bài báo đăng hôm 13/6 trên tạp chí Joule.

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) và điện toán đám mây tiếp tục mở rộng, nhu cầu xử lý dữ liệu và nhiệt lượng phát sinh tăng vọt. Hiện nay, làm mát chiếm tới 40% tổng năng lượng sử dụng của một trung tâm dữ liệu. Nếu xu hướng tiếp diễn, lượng năng lượng toàn cầu sử dụng cho làm mát có thể tăng hơn gấp đôi năm 2030.

Công nghệ làm mát bay hơi mới có thể giúp cắt giảm xu hướng đó. Nó sử dụng màng sợi chi phí thấp với mạng lưới lỗ nhỏ, liên kết với nhau để hút chất lỏng làm mát qua bề mặt bằng mao dẫn. Khi chất lỏng bay hơi, nó loại bỏ hiệu quả nhiệt từ thiết bị điện tử bên dưới mà không cần thêm năng lượng. Màng này nằm trên các kênh nhỏ phía trên thiết bị điện tử, hút chất lỏng chảy qua kênh và phân tán nhiệt.

"So với làm mát bằng không khí hoặc chất lỏng truyền thống, quá trình bay hơi có thể phân tán nhiệt lượng nhiều hơn trong khi sử dụng ít năng lượng hơn", Renkun Chen, giáo sư tại khoa Kỹ thuật cơ khí và Hàng không vũ trụ tại Trường Kỹ thuật Jacobs thuộc Đại học California San Diego, đồng chỉ đạo dự án với giáo sư Shengqiang Cai và Abhishek Saha cùng khoa, cho biết.

Nhiều ứng dụng hiện nay dựa vào quá trình bay hơi để làm mát. Ống dẫn nhiệt trong máy tính xách tay và bộ bay hơi trong điều hòa không khí là một số ví dụ. Nhưng việc áp dụng hiệu quả quá trình này cho thiết bị điện tử công suất cao là một thách thức. Nỗ lực trước đây sử dụng màng rỗng có diện tích bề mặt lớn lý tưởng cho quá trình bay hơi không thành công vì lỗ của chúng quá nhỏ nên bị tắc hoặc quá lớn và gây sôi ngoài ý muốn. Chen và cộng sự sử dụng màng sợi rỗng với lỗ liên kết có kích thước phù hợp, đạt được hiệu quả bay hơi mà không gặp những nhược điểm nêu trên.

Khi được thử nghiệm với dòng nhiệt biến đổi, lớp màng đạt được hiệu suất kỷ lục. Nó xử lý dòng nhiệt vượt quá 800 watt nhiệt/cm2, một trong những mức cao nhất từng được ghi nhận đối với hệ thống làm mát loại này. Nó cũng chứng minh độ ổn định trong nhiều giờ hoạt động.

Dù kết quả hiện tại rất hứa hẹn, Chen cho biết công nghệ vẫn đang hoạt động dưới mức giới hạn lý thuyết. Nhóm nghiên cứu đang làm việc để tinh chỉnh màng và tối ưu hóa hiệu suất. Các bước tiếp theo bao gồm tích hợp nó vào nguyên mẫu tấm làm mát, thành phần phẳng gắn vào chip như CPU và GPU để phân tán nhiệt. Các nhà nghiên cứu cũng đang mở một công ty khởi nghiệp để thương mại hóa công nghệ.

Link gốc


Theo vnexpress.net 17/06/2025 - 15:42 (GMT+7)
Share

51 công trình 110kV về đích trước 30/4: Tăng năng lực cung ứng điện cho miền Nam

51 công trình 110kV về đích trước 30/4: Tăng năng lực cung ứng điện cho miền Nam

Trong 2 ngày cuối 29 và 30/4, Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cùng các đơn vị liên quan đã nỗ lực đóng điện thêm 4 công trình 110kV, chính thức hoàn thành mục tiêu đóng điện 51 công trình trong 4 tháng đầu năm.


51 công trình 110kV về đích trước 30/4: Tăng năng lực cung ứng điện cho miền Nam

51 công trình 110kV về đích trước 30/4: Tăng năng lực cung ứng điện cho miền Nam

Trong 2 ngày cuối 29 và 30/4, Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cùng các đơn vị liên quan đã nỗ lực đóng điện thêm 4 công trình 110kV, chính thức hoàn thành mục tiêu đóng điện 51 công trình trong 4 tháng đầu năm.


Thúc tiến độ, vững nhịp thi công xuyên Lễ 30/4 – 1/5 trên các công trường điện phía Nam

Thúc tiến độ, vững nhịp thi công xuyên Lễ 30/4 – 1/5 trên các công trường điện phía Nam

Trong các ngày từ 29/4 - 1/5, lãnh đạo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) và các đơn vị thành viên đã trực tiếp có mặt tại tất cả các công trường lưới điện 110kV đang thi công xuyên lễ trên địa bàn các tỉnh phía Nam để thăm hỏi, động viên cán bộ, kỹ sư, người lao động EVNSPC và các nhà thầu làm việc xuyên kỳ nghỉ lễ.


Những công trường ‘không nghỉ’ vì mạch nguồn năng lượng quốc gia

Những công trường ‘không nghỉ’ vì mạch nguồn năng lượng quốc gia

Trong các dịp lễ Giỗ Tổ Hùng Vương, kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026) và 140 năm Ngày Quốc tế Lao động (1/5/1886-1/5/2026), các đơn vị trong toàn Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã và đang nỗ lực tăng tốc, thi công xuyên lễ, không có ngày nghỉ, qua đó hoàn thành nhiều hạng mục đầu tư xây dựng quan trọng, góp phần vào niềm vui chung của cả nước.


Thủy điện Trị An mở rộng: Chính thức hợp long cầu Hiếu Liêm, mục tiêu đưa vào sử dụng từ tháng 6/2026

Thủy điện Trị An mở rộng: Chính thức hợp long cầu Hiếu Liêm, mục tiêu đưa vào sử dụng từ tháng 6/2026

Hạng mục hạ tầng chiến lược phục vụ xây dựng Dự án Nhà máy thủy điện Trị An mở rộng chính thức được hợp long vào 07h45 ngày 1/5/2026. Sau cột mốc quan trọng này, Ban Quản lý dự án Điện 3 (EVNPMB3) và nhà thầu tiếp tục phấn đấu đạt mục tiêu đưa cầu Hiếu Liêm vào khai thác, thông xe từ cuối tháng 6 tới.