Hội thảo Quốc gia “Hoàn thiện thể chế, chính sách thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững” do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương và UBND tỉnh Nghệ An tổ chức ngày 5/6 tại tỉnh Nghệ An. Đây là hoạt động hưởng ứng Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam, Ngày Đại dương thế giới (8/6) và Tháng hành động vì môi trường năm 2026.

Dự hội thảo có đại diện các bộ, ngành Trung ương, 21 tỉnh, thành phố có biển, các chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội ngành nghề và doanh nghiệp. Về phía EVN có ông Nguyễn Tài Anh - Phó Tổng giám đốc EVN.

Tại hội thảo, nhiều ý kiến cho rằng trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới, kinh tế biển đang trở thành một không gian phát triển chiến lược với nhiều dư địa khai thác. Bên cạnh các ngành kinh tế biển truyền thống, những lĩnh vực mới như năng lượng tái tạo ngoài khơi, logistics biển, kinh tế tuần hoàn biển hay nuôi biển công nghệ cao được đánh giá sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng cho nền kinh tế.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng chỉ ra nhiều khó khăn, vướng mắc liên quan đến thể chế, quy hoạch và cơ chế quản lý không gian biển. Trong đó có sự chồng chéo giữa các quy hoạch, thủ tục đầu tư còn phức tạp, cũng như những khoảng trống chính sách đối với các ngành kinh tế biển mới, đặc biệt là lĩnh vực năng lượng tái tạo ngoài khơi.

Nhiều ý kiến tại hội thảo cho rằng việc sửa đổi Luật Tài nguyên, Môi trường biển và Hải đảo cần tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn cho phát triển kinh tế biển, đồng thời bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu và giữ vững quốc phòng, an ninh trên biển.

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Tài Anh - Phó Tổng giám đốc EVN cho biết Tập đoàn hiện tham gia trực tiếp và gián tiếp vào 6 lĩnh vực của kinh tế biển gồm: du lịch và dịch vụ biển, kinh tế hàng hải, khai thác dầu khí và khoáng sản biển, nuôi trồng và khai thác thủy sản, công nghiệp ven biển, và năng lượng tái tạo.

Theo lãnh đạo EVN, bảo đảm cung cấp điện cho biển, đảo không chỉ là nhiệm vụ sản xuất kinh doanh mà còn là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng. Trong nhiều năm qua, EVN đã tập trung nguồn lực đầu tư các dự án cấp điện cho khu vực biển, đảo, góp phần nâng cao đời sống nhân dân, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và tăng cường quốc phòng, an ninh. Đến nay, hầu hết các đặc khu trên cả nước đã được cấp điện từ lưới điện quốc gia hoặc các nguồn điện ổn định. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới của kinh tế biển, nhu cầu đầu tư cho hạ tầng năng lượng biển ngày càng lớn.

Phó Tổng giám đốc EVN Nguyễn Tài Anh phát biểu

Từ thực tiễn hoạt động, EVN kiến nghị Chính phủ tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho phát triển hạ tầng năng lượng biển, trong đó tập trung vào điện gió ngoài khơi, các dạng năng lượng biển mới, hệ thống truyền tải điện ven biển và hạ tầng cấp điện cho các vùng biển, đảo.

Theo ông Nguyễn Tài Anh, bên cạnh nguồn lực đầu tư công, cần có cơ chế huy động mạnh mẽ hơn sự tham gia của khu vực tư nhân trong triển khai các chương trình cấp điện cho các đảo tiền tiêu, khu vực biên giới biển và những địa bàn đặc biệt khó khăn. Đây không chỉ là giải pháp phục vụ phát triển kinh tế mà còn góp phần tăng cường năng lực bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển.

Một nội dung được EVN đặc biệt quan tâm là công tác quy hoạch không gian biển. Phó Tổng giám đốc EVN cho rằng cả không gian trên mặt biển và dưới đáy biển đều liên quan trực tiếp đến việc phát triển các công trình năng lượng như điện gió ngoài khơi, năng lượng sóng, các dạng năng lượng biển mới và hệ thống cáp truyền tải điện kết nối từ ngoài khơi vào đất liền.

Do đó, quy hoạch không gian biển cần được xây dựng theo hướng tích hợp, bảo đảm liên kết giữa các ngành kinh tế biển nhằm sử dụng hiệu quả tài nguyên và hạn chế xung đột trong khai thác không gian biển. Đồng thời, quá trình quy hoạch cần hài hòa lợi ích giữa các lĩnh vực như năng lượng tái tạo ngoài khơi, hàng hải, nuôi trồng thủy sản, du lịch biển và bảo tồn sinh thái.

EVN cũng kiến nghị bên cạnh quy hoạch tổng thể quốc gia cần xây dựng các quy hoạch chi tiết theo từng vùng biển, khu vực cụ thể để tạo cơ sở cho công tác quản lý và triển khai dự án.

Theo ông Nguyễn Tài Anh, để đáp ứng yêu cầu chuyển dịch năng lượng và phát triển kinh tế biển xanh, Việt Nam cần tiếp tục thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới công nghệ và chuyển đổi số trong lĩnh vực năng lượng. Các công nghệ lưới điện thông minh, truyền tải công suất lớn, lưu trữ năng lượng và các dạng năng lượng mới cần được quan tâm đầu tư nhằm tạo nền tảng cho sự phát triển của các ngành kinh tế biển trong tương lai.