Pin hạt nhân đầu tiên trên thế giới

16/03/2025 - 15:55 (GMT+7)

Các nhà khoa học Trung Quốc phát triển pin hạt nhân đầu tiên trên thế giới dựa trên carbon có thể tồn tại một thế kỷ mà không cần sạc.

Pin hạt nhân được phát triển bởi nhóm nghiên cứu ở Đại học Sư phạm Tây Bắc tại Cam Túc. Ảnh: Xinhua

Loại pin siêu bền này có thể dùng để chạy máy tạo nhịp tim, hiện nay chỉ tồn tại 15 năm cũng như tàu vũ trụ và thiết bị triển khai trong môi trường cực hạn như vùng cực và biển sâu, theo thông báo của Đại học Sư phạm Tây Bắc tại tỉnh Cam Túc, MSN hôm 14/3 đưa tin.

Dù không nhắc tới xe điện, trường đại học cho biết đặc điểm xanh và thải ít carbon của loại pin trên có thể "thúc đẩy nâng cấp chuỗi công nghiệp năng lượng mới của Trung Quốc". Mẫu pin hạt nhân này được thiết kế để hoạt động 50 năm nhưng trường đại học cho biết nó có thể tồn tại hơn 100 năm trong điều kiện cực hạn.

Theo Zhang Guanghui, người chỉ đạo kỹ thuật của dự án ở trường đại học, về lý thuyết, loại pin mới có thể hoạt động lâu bền hàng nghìn năm nhờ chu kỳ bán rã dài của carbon-14 là 5.730 năm. Zhang đang nhắc tới thời gian một đồng vị phóng xạ cần để phân ra một nửa so với giá trị ban đầu.

Loại pin mới có công suất tối đa 433 nanowatt, dựa trên carbon-14, một đồng vị phóng xạ yếu của nguyên tố carbon. Nó sử dụng quá trình phân rã phóng xạ của carbon-14 để sản xuất điện. Pin được chế tạo với một thiết bị bán dẫn phức hợp bao gồm silicon và carbon. Nó có thể chịu nhiệt độ cực hạn từ -100 độ C tới 200 độ C. Nó cũng có mật độ năng lượng siêu cao và tốc độ xuống cấp hiệu suất chưa đến 5% trong tuổi thọ theo thiết kế.

Trường Đại học Sư phạm Tây Bắc cho biết một đèn LED chạy bằng pin hạt nhân của họ có thể bật gần 4 tháng, phát ra hơn 35.000 xung. Trưởng nhóm nghiên cứu là giáo sư Su Maogen, phó giám đốc trường vật lý và kỹ thuật điện của trường đại học, cho biết bộ pin có thể cung cấp năng lượng vĩnh viễn cho thiết bị y tế cấy ghép như máy tạo nhịp tim và giao diện não - máy tính.

"Nó có thể hỗ trợ mạng lưới cảm biến quy mô lớn. Trong môi trường cực hạn như biển sâu, hai cực, Mặt Trăng và sao Hỏa, nó có thể sử dụng như nguồn cung cấp điện liên tục mà không cần bảo dưỡng. Trong khám phá không gian sâu, nó có thể giúp tàu thăm dò vận hành không ngừng", Su nói.

Thiết kế pin này là kết quả cộng tác giữa trường đại học và Beita Pharmatech, công ty phát triển hợp chất liên quan tới carbon-14, đồng vị được sử dụng rộng rãi trong khoa học và y khoa, nhằm phát hiện nhiễm khuẩn. Theo trường đại học, họ cũng lên kế hoạch phát triển thiết bị dò nhanh đồng vị carbon-13 tự động và thiết bị phân tách điện từ đồng vị. Đây là bước chủ chốt nhằm thiết lập một hệ thống công nghiệp để thu được đồng vị carbon-14.

Theo Đại học Quốc gia Australia, trong số 3 đồng vị carbon tìm thấy trong tự nhiên, carbon-12 chiếm khoảng 99,8% tổng số nguyên tử carbon, carbon-13 chiếm 1% và carbon-14 hiếm nhất chiếm tỷ lệ 1 trong số một tỷ nguyên tử carbon. Năm ngoái, Trung Quốc bắt đầu sản xuất hàng loạt carbon-14 ở một lò phản ứng hạt nhân thương mại tại tỉnh Chiết Giang, báo hiệu thay đổi từ việc phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn nhập khẩu từ Canada, Nam Phi, Australia và Nga.

Tháng 12 năm ngoái, các nhà khoa học ở Đại học Bristol và Cơ quan năng lượng nguyên tử Anh thông báo tạo ra pin kim cương carbon-14 đầu tiên trên thế giới. Loại pin đó giữ lại các electron di chuyển nhanh bên trong cấu trúc kim cương, có thể bao bọc an toàn một lượng nhỏ carbon-14. Đó là nguồn năng lượng lâu dài có thể sử dụng trong các thiết bị y tế, thiết bị an ninh và môi trường cực hạn như vũ trụ.

Link gốc


Theo Vnexpress 16/03/2025 - 15:55 (GMT+7)
Share

Nhu cầu sử dụng điện toàn quốc lần đầu vượt 1 tỷ kWh trong năm 2026

Nhu cầu sử dụng điện toàn quốc lần đầu vượt 1 tỷ kWh trong năm 2026

Ngày 31/3/2026, hệ thống điện quốc gia ghi nhận sản lượng điện tiêu thụ đạt 1.004,7 triệu kWh - lần đầu tiên vượt mốc 1 tỷ kWh/ngày ngay từ đầu năm. Con số này chưa từng được ghi nhận từ năm 2024 trở về trước.


EVNHANOI chủ động triển khai các phương án đảm bảo điện cho Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

EVNHANOI chủ động triển khai các phương án đảm bảo điện cho Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI dự kiến diễn ra từ ngày 06/4 đến hết ngày 25/4/2026, chia thành 2 đợt. Để đảm bảo cung ứng điện liên tục, ổn định phục vụ Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Tổng công ty Điện lực TP Hà Nội (EVNHANOI) đã chủ động xây dựng và triển khai phương án cấp điện với yêu cầu cao nhất về độ tin cậy, an toàn và ổn định.


EVN đưa tiết kiệm điện đến từng khách hàng

EVN đưa tiết kiệm điện đến từng khách hàng

Trong bối cảnh nhu cầu điện tiếp tục tăng cao, đặc biệt vào các giai đoạn nắng nóng, sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả không chỉ là khuyến nghị mà đã trở thành yếu tố quan trọng để đảm bảo vận hành an toàn hệ thống điện. Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đang triển khai đồng bộ các giải pháp từ truyền thông, điều chỉnh phụ tải đến ứng dụng công nghệ số, từng bước đưa tiết kiệm điện trở thành hành vi thường xuyên của khách hàng.


EVN và tỉnh Tây Ninh gỡ vướng công tác đầu tư xây dựng, đảm bảo cung ứng điện năm 2026

EVN và tỉnh Tây Ninh gỡ vướng công tác đầu tư xây dựng, đảm bảo cung ứng điện năm 2026

Ngày 1/4, tại trụ sở UBND tỉnh Tây Ninh, Thành viên HĐTV EVN Cao Quang Quỳnh đã làm việc với ông Nguyễn Hồng Thanh - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Tây Ninh nhằm giải quyết vướng mắc trong phát triển hạ tầng điện và đảm bảo cung ứng điện cho mùa khô năm 2026.


EVNCPC được Bộ Công an tặng Bằng khen vì thành tích xuất sắc trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc

EVNCPC được Bộ Công an tặng Bằng khen vì thành tích xuất sắc trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc

Chiều 30/3, tại Hội nghị tổng kết công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ) năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026 (tại TP. Đà Nẵng), Tổng công ty Điện lực miền Trung (EVNCPC) vinh dự được Bộ Công an tặng Bằng khen vì đã có thành tích xuất sắc trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ.