Trong báo cáo gần đây nhất, các chuyên gia của Ngân hàng đầu tư đa quốc gia Goldman Sachs của Mỹ cho biết, giá điện năm 2025 đã tăng 6,9% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn gấp đôi mức lạm phát chung 2,9%.

Theo dự báo, xu hướng tăng giá sẽ tiếp diễn đến hết thập kỷ này, khi các trung tâm dữ liệu chiếm khoảng 40% mức tăng trưởng nhu cầu điện. Điều này sẽ làm giảm thu nhập khả dụng của người dân, kéo theo chi tiêu tiêu dùng suy yếu và tăng trưởng kinh tế chậm lại trong vài năm tới.

Áp lực chi phí của các hộ gia đình

Goldman Sachs ước tính giá điện hộ gia đình sẽ tăng thêm khoảng 6% từ nay đến năm 2027. Đến năm 2028, tốc độ tăng giá có thể chậm lại còn 3% nhờ giá khí tự nhiên giảm. Tuy nhiên, chi tiêu tiêu dùng được dự báo sẽ giảm 0,2% đến năm 2027 và tăng trưởng kinh tế suy giảm khoảng 0,1% do tác động từ giá điện cao.

Diễn biến giá điện sẽ không đồng đều giữa các bang và khu vực tại Mỹ, do sự khác biệt về cấu trúc thị trường và các quyết định điều tiết của từng địa phương.

Ông Manuel Abecasis, chuyên gia phân tích của Goldman Sachs nhận định các hộ thu nhập thấp sẽ chịu tác động nặng nề hơn, bởi tiền điện chiếm tỷ trọng lớn hơn trong tổng chi tiêu của họ. Những khu vực tập trung nhiều trung tâm dữ liệu cũng có thể chịu áp lực giá cao hơn.

Theo Goldman, giá điện tăng còn góp phần đẩy lạm phát cơ bản tăng thêm 0,1% đến năm 2027 và thêm 0,05% trong năm 2028, khi doanh nghiệp chuyển phần chi phí tăng thêm sang người tiêu dùng.

Cung tăng chậm trong khi cầu bùng nổ

Sự phát triển nhanh chóng của các trung tâm dữ liệu đang diễn ra trong bối cảnh nguồn cung điện bị hạn chế. Goldman Sachs cho rằng các rào cản pháp lý, cùng tình trạng thiếu hụt lao động và vật liệu đang khiến việc xây dựng nhà máy điện mới gặp nhiều khó khăn.

Cung - cầu mất cân đối sẽ đẩy giá điện bán buôn tăng, đặc biệt tại California, khu vực Trung Tây và vùng Trung Đại Tây Dương. Các công ty điện lực cũng sẽ phải chi nhiều hơn cho hạ tầng để đáp ứng nhu cầu, và chi phí này cuối cùng sẽ được tính vào hóa đơn của người tiêu dùng.

Vấn đề chính trị trước thềm bầu cử

Vai trò của ngành AI trong việc đẩy giá điện tăng đã trở thành điểm nóng chính trị trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 tới.

Năm 2025, các ứng viên đảng Dân chủ là Mikie Sherrill và Abigail Spanberger đã giành chiến thắng trong các cuộc bầu cử thống đốc bang New Jersey và Virginia, một phần nhờ cam kết kiểm soát hóa đơn điện và chi phí tiện ích.

Tổng thống Donald Trump coi AI là động lực tăng trưởng kinh tế, nhưng đồng thời cũng nhìn nhận giá điện tăng là rủi ro đối với triển vọng chính trị của đảng Cộng hòa. Tháng 1 vừa qua, ông cho biết đã đạt được cam kết từ Microsoft rằng các trung tâm dữ liệu của hãng sẽ không làm gia tăng giá điện.

Nhà Trắng cũng đã ký thỏa thuận với một số bang, theo đó yêu cầu các công ty công nghệ đóng góp tài chính cho việc xây dựng các nhà máy điện mới trong hệ thống lưới điện lớn nhất nước Mỹ do PJM Interconnection vận hành.

Áp lực lớn tại thị trường PJM

Các trung tâm dữ liệu đang gây tác động đặc biệt lớn tại thị trường điện do PJM Interconnection điều hành - khu vực bao phủ 13 bang, chủ yếu ở vùng Trung Đại Tây Dương và Trung Tây.

Theo tổ chức giám sát Monitoring Analytics, chi phí đảm bảo nguồn cung điện trong khu vực PJM đã tăng vọt trong những năm gần đây, với khoảng 23 tỷ USD được cho là liên quan đến nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu. Các khoản chi phí này cuối cùng được phân bổ vào hóa đơn của người tiêu dùng.

Trong một bức thư gửi PJM hồi tháng 11, tổ chức giám sát này nhận định đây là một “sự chuyển dịch tài sản quy mô lớn”.