Ngày 10/4, Báo Công Thương tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Đảm bảo điện 2026: Đẩy mạnh điện mặt trời mái nhà và thực hành tiết kiệm”. Tọa đàm có sự tham gia của các chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng: ông Nguyễn Thế Văn - Phó Trưởng phòng Phương thức, Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện Quốc gia (NSMO); ông Nguyễn Mạnh Quang - Phó Trưởng ban Kinh doanh & Mua bán điện, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN); ông Hà Đăng Sơn – Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu năng lượng và Tăng trưởng xanh; ông Trần Văn Nam - Tổng giám đốc Công ty CP Công nghệ Vision.

Các chuyên gia đã thảo luận về nhiều nội dung xoay quanh đảm bảo an ninh năng lượng, đẩy mạnh tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời, mái nhà tại Việt Nam trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện ngày càng tăng cao, đặc biệt ở khu vực miền Bắc; đồng thời chỉ ra những giải pháp cụ thể cần triển khai từ phía Nhà nước, doanh nghiệp và toàn xã hội để đạt được mục tiêu đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Phó Trưởng ban Kinh doanh và Mua bán điện EVN Nguyễn Mạnh Quang (bên trái) chia sẻ tại Tọa đàm “Đảm bảo điện 2026: Đẩy mạnh điện mặt trời mái nhà và thực hành tiết kiệm” được tổ chức tại trụ sở Báo Công thương, TP. Hà Nội, ngày 10/4/2026

Về chủ đề này, theo Phó Trưởng ban Kinh doanh và Mua bán điện EVN Nguyễn Mạnh Quang, ngay từ các tháng đầu năm 2026, hệ thống điện quốc gia đã phải đối mặt với áp lực "kép" khi phụ tải tăng cao đột biến. Đến ngày 7/4 vừa qua, công suất cực đại toàn hệ thống đã đạt mức kỷ lục 51.691MW, riêng khu vực miền Bắc tăng tới 12% so với cùng kỳ. Những bất ổn địa chính trị toàn cầu tác động đến nguồn nhiên liệu nhập khẩu, cùng với dự báo ảnh hưởng của hiện tượng El Nino sẽ làm lượng nước về các hồ thủy điện sụt giảm khiến công tác cung ứng điện có nhiều thách thức.

Trước tình hình đó, bám sát tinh thần Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị và Chỉ thị 10/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, EVN đã chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm chuẩn bị sẵn sàng cho cung ứng điện cao điểm mùa khô năm 2026 và các tháng tiếp theo. Trong đó, EVN đã thành lập Ban chỉ đạo điều hành cung ứng điện năm 2026, chủ động phối hợp với NSMO để xây dựng các kịch bản linh hoạt nhằm đảm bảo an ninh năng lượng.

Đối với việc phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu, EVN chủ trương tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho khách hàng. Các tổng công ty Điện lực đã triển khai xây dựng quy trình theo hướng minh bạch, công khai đầu mối tiếp nhận và cho phép khách hàng đăng ký, thông báo trực tuyến qua website và ứng dụng (App) chăm sóc khách hàng. Cùng đó, EVN đã chủ động kiến nghị các cấp có thẩm quyền đơn giản hóa thủ tục đầu tư theo cơ chế "một cửa", sửa đổi quy định về giấy phép hoạt động điện lực sao cho phù hợp với loại hình tự dùng không phát lên lưới, cũng như đề xuất sớm ban hành các cơ chế hỗ trợ tài chính như tín dụng xanh và ưu đãi vốn vay.

Hệ thống điện mặt trời mái nhà trong khuôn viên trụ sở Tập đoàn Điện lực Việt Nam (Hà Nội)

EVN cũng đặc biệt đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn thực hành tiết kiệm điện và điều chỉnh phụ tải (DR). Năm nay, EVN phấn đấu đạt mục tiêu tiết kiệm 3% tổng sản lượng điện cả năm; riêng các tháng cao điểm mùa khô (từ tháng 4 đến tháng 7/2026), mục tiêu tiết kiệm được nâng lên mức 10%; đồng thời tích cực vận động khối doanh nghiệp lớn và các khu công nghiệp chung tay dịch chuyển giờ sản xuất. EVN cũng dự kiến đề xuất Bộ Công Thương cập nhật lại khung giờ cao điểm (từ 18h30 đến 22h30) để phản ánh đúng thực tế biểu đồ phụ tải hiện nay và đề xuất có thêm các cơ chế, chính sách ưu đãi hấp dẫn để khuyến khích khách hàng tham gia.

Bên cạnh đó, EVN xác định, khi tỷ trọng năng lượng tái tạo trong cơ cấu nguồn điện ngày càng cao, hệ thống pin lưu trữ năng lượng (BESS) sẽ phát huy hiệu quả rõ ràng trong việc nâng cao tính ổn định của hệ thống điện, hỗ trợ giảm tải đỉnh và tăng tính linh hoạt cho lưới điện. Theo đó, EVN đã giao Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) khẩn trương triển khai lắp đặt BESS với công suất 530MW, Tổng công ty Điện lực Thành phố Hà Nội (EVNHANOI) triển khai BESS công suất 275MW và Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) đầu tư khoảng 300MW. Các hệ thống này được kỳ vọng sẽ giải tỏa đáng kể áp lực lên hệ thống trong các khung giờ cao điểm.

Nhu cầu điện tiếp tục tăng cao trong khi nguồn cung đối mặt nhiều thách thức đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về sử dụng năng lượng hiệu quả và phát triển các nguồn năng lượng tại chỗ, đặc biệt là điện mặt trời mái nhà tự sản xuất tự tiêu thụ. Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 10/CT-TTg nhằm tăng cường thực thi tiết kiệm điện và thúc đầy phát triển điện mặt trời mái nhà - một giải pháp vừa cấp bách vừa mang tính chiến lược lâu dài. Đây cũng là chủ trương xuyên suốt đã được thể chế hóa qua nhiều văn bản như Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; các nghị quyết của Trung ương, đặc biệt là Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và chương trình hành động của ngành Công Thương. Điều này không chỉ hiện thực hóa các chủ trương của Đảng, Nhà nước về thực hành tiết kiệm; giúp giảm áp lực lên hệ thông điện quốc gia; tăng khả năng thích ứng với biên động từ bên ngoài; giảm chi phí điện năng mà còn góp phần bảo vệ môi trường, phát triển ngành năng lượng tự chủ, bền vững.

* Website evn.com.vn sẽ tiếp tục thông tin về nội dung của buổi tọa đàm này.